Teknoloji şirketlerinin kişisel asistan olarak pazarladığı AI alışveriş ajanları yaygınlaşmaya başlarken, perakendecilerin önemli bir bölümü bu sistemlere kapılarını kapatıyor. Meta, Google ve OpenAI gibi şirketlerin uçuş rezervasyonundan milyarlarca ürün arasından seçim yapmaya kadar vaat ettiği sorunsuz alışveriş deneyimi, pratikte hem teknik aksaklıklar hem de satıcıların isteksizliği nedeniyle kesintiye uğruyor. Alışverişin gerçekleşmesi için karşı tarafın da satışa razı olması gerektiği gerçeği, ajanların geleceğine dair en büyük soru işareti olarak öne çıkıyor.
Kaynakta aktarılan deneyimlere göre AI ajanıyla alışveriş yapmak, varlıklı kesimlere özgü bir hizmetin demokratikleşmesi olarak sunulsa da, kullanıcı açısından endişeli ve sürekli özür dileyen bir genci mağazaya göndermeye benzetiliyor. Ajanlar aşırı derecede talimat ve detay istiyor, düzenli olarak teknik sorunlarla karşılaşıyor ve çoğu zaman tam olarak istenen sonucu getirmiyor. Görevi teknik olarak tamamlamış görünseler bile, bunu kullanıcının istediği şekilde yapmıyorlar.
Amazon sözcüsü Maxine Tagay, konuya ilişkin açıklamasında şirketin Meta'dan Amazon'u Muse'dan kaldırmasını talep ettiğini doğruladı. Tagay, "Müşteriler adına başka işletmelerden satın alma yapmayı teklif eden üçüncü taraf uygulamaların açık bir şekilde çalışması ve hizmet sağlayıcıların katılıp katılmama kararlarına saygı duyması oldukça açık bir durum" ifadesini kullandı.
Amazon'un robotların insanlar yerine alışveriş yapmasına tamamen karşı olmadığı da dikkat çekiyor. Şirketin kendi platformu içinde fiyatları izleyen, ürünleri otomatik olarak yeniden sipariş eden ve kullanıcıların belirlediği kurallara göre satın alma yapan kendi ajan tabanlı alışveriş özelliği bulunuyor. Ayrıca Amazon'un başka sitelerden ürünleri platformdan ayrılmadan satın alan bir ajan özelliği de küçük işletmelerin tepkisini çekti. Bu işletmeler, vitrinlerinin izinsiz taranarak Amazon'da sergilenmesine rıza göstermediklerini belirtiyor.
E-ticaret siteleri dışında da duvarlar örülüyor. JPMorgan Chase CEO'su Jamie Dimon, bankanın dış ajanların hesaplara erişmesine izin vermeyeceğini, bunun müşteriler ve şirket için "çok riskli" olduğunu söyledi. Bazı kullanıcılar ise Delta ve Amtrak gibi sağlayıcılardan ajanlar aracılığıyla seyahat rezervasyonu yapamadıklarını bildirdi.
Kaynakta yer alan testlerde Muse'a verilen görevler bu tutarsızlığı gösteriyor. Belirli bir yüz nemlendiricisini araması istenen Muse, bir gün Target'ın bot kontrolüne takılırken ertesi gün siteye erişebildi. Granola barlar için en iyi fiyatı ararken, kullanıcının adresine teslimat yapmayan bir market zincirinden liste önerdi. Belirli bir fiyat aralığında yatak önerileri istendiğinde ise Muse, birkaç dakika önce aynı siteden veri çekebilmiş olmasına rağmen yeniden Target tarafından engellendi.
Target sözcüsü Loni Monroe, konuyla ilgili açıklamasında bir ajanın siteye erişim başarısının görevi nasıl yerine getirdiğine ve hangi koruma önlemlerinin devrede olduğuna bağlı olabileceğini söyledi. Target'ın OpenAI, Google ve Microsoft ile AI alışveriş ortaklıkları bulunuyor. Monroe, ajanların müşteri verilerini ve alışveriş deneyimini korumak amacıyla sitenin bir bölümüne erişip diğerine erişemeyebileceğini, ayrıca yetkisiz ajanların ve botların müşteri hesaplarına erişmesini ve insan adına işlem başlatmasını engelleyen koruma önlemleri olduğunu belirtti.
Amazon seçeneklerinin ajanlar içinde yer almaması da göz ardı edilemeyecek bir eksiklik olarak tanımlanıyor. Muse'a granola bar için parça başına en iyi fiyatı bulması istendiğinde, Sam's Club, Walmart ve Costco seçenekleri sunuldu ancak önemli bir şerh düşüldü: Amazon'da en düşük fiyatlı seçenek olabilir ancak Muse taramaya karşı sert bir şekilde engellendiği için bunu doğrulayamadı. Yanıt beklemek, Muse'u daha fazla site aramaya yönlendirmek ve Batı Yakası merkezli bir perakendecinin New York'a gönderim yapmadığını netleştirmek için harcanan süre, kullanıcının kendi başına arama yapmasından daha uzun sürdü.
İkinci el alışverişin popülaritesinin artmasıyla The RealReal'de rekabet de arttı. Şirket, yeni ürünlere erken erişim için ayda 12 dolarlık bir abonelik satıyor. Platformda bir ürünü sepete eklemek, o ürünü 20 dakika boyunca rezerve ediyor ve başka birinin satın almasını imkansız hale getiriyor.
Testte Muse'tan favori bir markanın en yeni 10 ilanının tamamını toplu olarak sepete eklemesi istendi. Böylece diğer alışverişçilerin bu ürünleri satın alması, kullanıcı inceleme fırsatı bulana kadar engellendi. Herhangi bir ürünü satın alma niyeti olmamasına rağmen, Muse'a 20 dakikalık bekleme süresi her dolduğunda ürünleri sepete yeniden eklemesi talimatı verildi. Bu işlem gün boyunca sürdü ve sonunda kullanıcı tarafından sonlandırıldı.
The RealReal Baş Teknoloji Sorumlusu Luke Friang, AI ajanlarını bir fırsat olarak gördüklerini ve platformun bütünlüğünü korurken kendi AI destekli hizmetlerine yatırım yaptıklarını söyledi. Friang, "Yaklaşımımız, müşteri deneyimini bozabilecek otomatik faaliyetlere karşı koruma önlemlerini sürdürürken, üçüncü taraf AI ajanlarına göz atmalarına, giriş yapmalarına ve pazar yerimizle etkileşimde bulunmalarına izin vererek açık kalmaktır" dedi.
Daha rutin bir görev olan, zaten istenen bir ürün için mutlak en düşük fiyatı bulmak, ajanın gerçekten faydalı olabileceği bir alan olarak gösteriliyor. Ancak Amazon olmadan, bu görev bile eksik bilgiyle yerine getirilmiş gibi hissettiriyor. Fiyat, iade politikası, kargo ücretleri, bir şirketin etik standartları veya kumaş bileşimi gibi harcama yapılan herhangi bir konuda tercihi olan biri için ajan, bu tercihlerin bir kez daha anlatılması gereken bir merci haline geliyor.
Yeterli zaman ve sabırla Muse'un belirli bir ürün için aramayı derinleştirmeye yardımcı olabileceği de aktarıldı. Örneğin vintage bir elbisenin fotoğrafları, ait olduğu yıl, ilişkili anahtar kelimeler, benzer ürünlere dair notlar ve aramaya başlanacak ikinci el platformlarının listesiyle birlikte Muse'a yüklendi. Muse elbiseyi satışta hiçbir yerde bulamadı ancak aynı markaya ait ürünlerin yer alacağı yaklaşan bir müzayedeye dair uyarı verdi.
Meta sözcüsü Tracy Clayton, şirketin perakendecilerle kurduğu ortaklıkları ve insan kullanıcıların ajan üzerindeki kontrolünü vurguladı. Clayton, "Önemli olan, kullanıcıların her an kontrolü devralabilmesi, Muse'un satın almadan önce her zaman izin isteyecek şekilde tasarlanmış olması ve bir insanın yapamayacağı şeyler -örneğin bir etkinliğin tüm biletlerini satın almak gibi- istendiğinde etik tarama ilkeleri uygulamasıdır. Perakendecilerden gelen yanıt ezici bir çoğunlukla olumlu oldu ve Muse'u büyütmeye ve satın alma deneyimini iyileştirmeye devam ederken onlarla çalışmayı dört gözle bekliyoruz" dedi.
Kaynakta son olarak, ajanlarla ne kadar uğraşılırsa uğraşılsın keşfetmenin verdiği keyif ve heyecanın büyük ölçüde ortadan kalktığı vurgulanıyor. Alışverişin bir Amerikan eğlencesi olduğu, insanların ihtiyaç duydukları ve duymadıkları, istediklerini bildikleri ve o ana kadar hiç görmedikleri şeyleri satın aldıkları, bunun kimlik ve sosyal statüyle iç içe geçtiği belirtiliyor. AI şirketlerinin bu eğlenceyi optimize edilecek bir şey olarak gördüğü, birçok insanın ise bunun optimize edilmemesini tercih edebileceği ifade ediliyor.
Kaynakta aktarılan deneyimlere göre AI ajanıyla alışveriş yapmak, varlıklı kesimlere özgü bir hizmetin demokratikleşmesi olarak sunulsa da, kullanıcı açısından endişeli ve sürekli özür dileyen bir genci mağazaya göndermeye benzetiliyor. Ajanlar aşırı derecede talimat ve detay istiyor, düzenli olarak teknik sorunlarla karşılaşıyor ve çoğu zaman tam olarak istenen sonucu getirmiyor. Görevi teknik olarak tamamlamış görünseler bile, bunu kullanıcının istediği şekilde yapmıyorlar.
Amazon Perplexity'ye Dava Açtı, Muse'u Engelledi
Perakendecilerin AI ajanlarına izin vermeyi reddetmesinin en belirgin örneği Amazon oldu. Şirket, AI şirketi Perplexity'ye karşı dava açarak, ajanının sitede alışveriş yapmayı durdurması yönündeki taleplerini görmezden geldiğini belirtti. Daha yakın bir tarihte ise Amazon, Meta'nın Muse adlı ajanının platformda alışveriş yapmasını engelledi.Amazon sözcüsü Maxine Tagay, konuya ilişkin açıklamasında şirketin Meta'dan Amazon'u Muse'dan kaldırmasını talep ettiğini doğruladı. Tagay, "Müşteriler adına başka işletmelerden satın alma yapmayı teklif eden üçüncü taraf uygulamaların açık bir şekilde çalışması ve hizmet sağlayıcıların katılıp katılmama kararlarına saygı duyması oldukça açık bir durum" ifadesini kullandı.
Amazon'un robotların insanlar yerine alışveriş yapmasına tamamen karşı olmadığı da dikkat çekiyor. Şirketin kendi platformu içinde fiyatları izleyen, ürünleri otomatik olarak yeniden sipariş eden ve kullanıcıların belirlediği kurallara göre satın alma yapan kendi ajan tabanlı alışveriş özelliği bulunuyor. Ayrıca Amazon'un başka sitelerden ürünleri platformdan ayrılmadan satın alan bir ajan özelliği de küçük işletmelerin tepkisini çekti. Bu işletmeler, vitrinlerinin izinsiz taranarak Amazon'da sergilenmesine rıza göstermediklerini belirtiyor.
E-ticaret siteleri dışında da duvarlar örülüyor. JPMorgan Chase CEO'su Jamie Dimon, bankanın dış ajanların hesaplara erişmesine izin vermeyeceğini, bunun müşteriler ve şirket için "çok riskli" olduğunu söyledi. Bazı kullanıcılar ise Delta ve Amtrak gibi sağlayıcılardan ajanlar aracılığıyla seyahat rezervasyonu yapamadıklarını bildirdi.
Target'ta Bot Doğrulaması ve Tutarsız Erişim
AI ajanları, genel bot engelleme sistemlerine de takılabiliyor. Bir sitenin topyekûn bir yasağı olmasa bile mevcut güvenlik duvarları, ajanları tutarsız hale getiriyor ve teknoloji şirketlerinin gelecek olarak sunduğu görevler için daha az kullanışlı kılıyor.Kaynakta yer alan testlerde Muse'a verilen görevler bu tutarsızlığı gösteriyor. Belirli bir yüz nemlendiricisini araması istenen Muse, bir gün Target'ın bot kontrolüne takılırken ertesi gün siteye erişebildi. Granola barlar için en iyi fiyatı ararken, kullanıcının adresine teslimat yapmayan bir market zincirinden liste önerdi. Belirli bir fiyat aralığında yatak önerileri istendiğinde ise Muse, birkaç dakika önce aynı siteden veri çekebilmiş olmasına rağmen yeniden Target tarafından engellendi.
Target sözcüsü Loni Monroe, konuyla ilgili açıklamasında bir ajanın siteye erişim başarısının görevi nasıl yerine getirdiğine ve hangi koruma önlemlerinin devrede olduğuna bağlı olabileceğini söyledi. Target'ın OpenAI, Google ve Microsoft ile AI alışveriş ortaklıkları bulunuyor. Monroe, ajanların müşteri verilerini ve alışveriş deneyimini korumak amacıyla sitenin bir bölümüne erişip diğerine erişemeyebileceğini, ayrıca yetkisiz ajanların ve botların müşteri hesaplarına erişmesini ve insan adına işlem başlatmasını engelleyen koruma önlemleri olduğunu belirtti.
Amazon seçeneklerinin ajanlar içinde yer almaması da göz ardı edilemeyecek bir eksiklik olarak tanımlanıyor. Muse'a granola bar için parça başına en iyi fiyatı bulması istendiğinde, Sam's Club, Walmart ve Costco seçenekleri sunuldu ancak önemli bir şerh düşüldü: Amazon'da en düşük fiyatlı seçenek olabilir ancak Muse taramaya karşı sert bir şekilde engellendiği için bunu doğrulayamadı. Yanıt beklemek, Muse'u daha fazla site aramaya yönlendirmek ve Batı Yakası merkezli bir perakendecinin New York'a gönderim yapmadığını netleştirmek için harcanan süre, kullanıcının kendi başına arama yapmasından daha uzun sürdü.
The RealReal'de Sepet Rezervi ile Deney
Ajanların komik derecede kesintili ve kopuk hizmet sunması bir yana, gerçekten çalıştıklarında ortaya çıkan tablo insanlar için daha da can sıkıcı olabiliyor. Kaynakta bu duruma örnek olarak ikinci el lüks moda perakendecisi The RealReal üzerinde yapılan bir test gösterildi.İkinci el alışverişin popülaritesinin artmasıyla The RealReal'de rekabet de arttı. Şirket, yeni ürünlere erken erişim için ayda 12 dolarlık bir abonelik satıyor. Platformda bir ürünü sepete eklemek, o ürünü 20 dakika boyunca rezerve ediyor ve başka birinin satın almasını imkansız hale getiriyor.
Testte Muse'tan favori bir markanın en yeni 10 ilanının tamamını toplu olarak sepete eklemesi istendi. Böylece diğer alışverişçilerin bu ürünleri satın alması, kullanıcı inceleme fırsatı bulana kadar engellendi. Herhangi bir ürünü satın alma niyeti olmamasına rağmen, Muse'a 20 dakikalık bekleme süresi her dolduğunda ürünleri sepete yeniden eklemesi talimatı verildi. Bu işlem gün boyunca sürdü ve sonunda kullanıcı tarafından sonlandırıldı.
The RealReal Baş Teknoloji Sorumlusu Luke Friang, AI ajanlarını bir fırsat olarak gördüklerini ve platformun bütünlüğünü korurken kendi AI destekli hizmetlerine yatırım yaptıklarını söyledi. Friang, "Yaklaşımımız, müşteri deneyimini bozabilecek otomatik faaliyetlere karşı koruma önlemlerini sürdürürken, üçüncü taraf AI ajanlarına göz atmalarına, giriş yapmalarına ve pazar yerimizle etkileşimde bulunmalarına izin vererek açık kalmaktır" dedi.
Perakendeciler Neden Kendi Ajanlarını Tercih Ediyor
Normal çevrimiçi alışveriş de yorucu olabiliyor. İnternetteki sonsuz seçenek, doğru ürünü bulmayı samanlıkta iğne aramaya benzetiyor. Kaynakta agentic alışverişin bunun tersi olduğu, dünyaya bir iğne deliğinden bakmak gibi olduğu belirtiliyor. Muse'un kürate ettiği beş seçenek beğenilmezse, beş tane daha bulması istenmek zorunda kalınıyor. Ajanın belirli parametreler ve kurallarla beslenmesi, bunların da azar azar genişletilip ayarlanması gerekiyor.Daha rutin bir görev olan, zaten istenen bir ürün için mutlak en düşük fiyatı bulmak, ajanın gerçekten faydalı olabileceği bir alan olarak gösteriliyor. Ancak Amazon olmadan, bu görev bile eksik bilgiyle yerine getirilmiş gibi hissettiriyor. Fiyat, iade politikası, kargo ücretleri, bir şirketin etik standartları veya kumaş bileşimi gibi harcama yapılan herhangi bir konuda tercihi olan biri için ajan, bu tercihlerin bir kez daha anlatılması gereken bir merci haline geliyor.
Yeterli zaman ve sabırla Muse'un belirli bir ürün için aramayı derinleştirmeye yardımcı olabileceği de aktarıldı. Örneğin vintage bir elbisenin fotoğrafları, ait olduğu yıl, ilişkili anahtar kelimeler, benzer ürünlere dair notlar ve aramaya başlanacak ikinci el platformlarının listesiyle birlikte Muse'a yüklendi. Muse elbiseyi satışta hiçbir yerde bulamadı ancak aynı markaya ait ürünlerin yer alacağı yaklaşan bir müzayedeye dair uyarı verdi.
Meta sözcüsü Tracy Clayton, şirketin perakendecilerle kurduğu ortaklıkları ve insan kullanıcıların ajan üzerindeki kontrolünü vurguladı. Clayton, "Önemli olan, kullanıcıların her an kontrolü devralabilmesi, Muse'un satın almadan önce her zaman izin isteyecek şekilde tasarlanmış olması ve bir insanın yapamayacağı şeyler -örneğin bir etkinliğin tüm biletlerini satın almak gibi- istendiğinde etik tarama ilkeleri uygulamasıdır. Perakendecilerden gelen yanıt ezici bir çoğunlukla olumlu oldu ve Muse'u büyütmeye ve satın alma deneyimini iyileştirmeye devam ederken onlarla çalışmayı dört gözle bekliyoruz" dedi.
Kaynakta son olarak, ajanlarla ne kadar uğraşılırsa uğraşılsın keşfetmenin verdiği keyif ve heyecanın büyük ölçüde ortadan kalktığı vurgulanıyor. Alışverişin bir Amerikan eğlencesi olduğu, insanların ihtiyaç duydukları ve duymadıkları, istediklerini bildikleri ve o ana kadar hiç görmedikleri şeyleri satın aldıkları, bunun kimlik ve sosyal statüyle iç içe geçtiği belirtiliyor. AI şirketlerinin bu eğlenceyi optimize edilecek bir şey olarak gördüğü, birçok insanın ise bunun optimize edilmemesini tercih edebileceği ifade ediliyor.
Yapay Zekâ
Yapay Zekâ
Yapay Zekâ
Yorumlar (0)
Yorum yapmak için giriş yapmalısınız.