Microsoft Başkanı Brad Smith: Yapay Zeka Düzenlemesinde İngiltere Öne Çıkmalı

Microsoft Başkanı Brad Smith, yapay zeka alanında küresel bir düzenleme çerçevesi oluşturulması gerektiğini savunarak dikkat çekici bir karşılaştırma yaptı: Tüketicilerin günlük hayatında kullandığı süt ve çamaşır makinesi gibi ürünler, yapay zeka şirketlerine kıyasla çok daha sıkı bir denetime tabi. Smith, BBC'ye verdiği podcast röportajında bu tabloyu değiştirmenin artık zorunlu hale geldiğini vurguladı.

Yapay Zeka Hem Silah Hem Araç​

Smith, yapay zekayı aynı anda hem bir "silah" hem de bir "araç" olarak nitelendirdi ve bu teknolojinin dünyanın siber güvenliğini tehdit altına soktuğunu söyledi. Küresel güvenlik kurallarını hayata geçirmenin "anının geldiğini" ifade eden Smith, gönüllü öz düzenlemenin tek başına yeterli olmadığını da açıkça ortaya koydu. Ona göre gönüllü düzenlemelere yalnızca "iyi şirketler" uyar; asıl sorun, sorumlu davranmayan şirketlerdir ve bunları denetleyecek bağlayıcı bir mekanizma şu an mevcut değil.
Smith, hayata geçirilmesini istediği somut önlemler arasında yapay zeka sistemlerinin başka bir yapay zeka ajanı tarafından ihlal edilmesi durumunda ilgili kuruluşun yasal olarak bilgilendirilmesi zorunluluğunu saydı. Bunun yanı sıra bir yapay zeka ürünü piyasaya sürülmeden önce bağımsız değerlendiricilerin onayının alınmasını ve insanların kontrolü kaybetmesi ihtimaline karşı yapay zekayı yavaşlatacak ya da tamamen durduracak bir "kill switch" mekanizmasının oluşturulmasını da desteklediğini belirtti.

Neden İngiltere, ABD veya AB Değil?​

Smith, küresel yapay zeka güvenlik kurallarının oluşturulmasında İngiltere'nin ABD veya Avrupa Birliği'nden daha iyi bir konumda olduğunu öne sürdü. Bu görüşünü desteklemek için İngiltere'nin 2023'te kurduğu Yapay Zeka Güvenlik Enstitüsü'ne (AISI) dikkat çekti. AISI, ABD'deki önde gelen yapay zeka laboratuvarlarının büyük modellerine kamuoyuna sunulmadan önce erişim hakkı kazanmış ve yapay zeka güvenliği testlerinde hızla uluslararası bir referans noktasına dönüşmüştür.
Smith'in Washington'daki algıya ilişkin sözleri de dikkat çekiciydi: "Washington'da insanlar İngiltere'ye ve Londra'ya, Brüksel'e baktıkları gibi bakmıyor" diyen Smith, bu farklı algının İngiltere için bir güç kaynağı olduğunu vurguladı. Yani İngiltere, ABD'nin düzenleyici baskı olarak yorumladığı AB'nin aksine, Amerikalı şirketlerle daha yapıcı bir ilişki içinde çalışabilir.

Trump'ın Baskısı ve AISI'nin Durumu​

Ancak bu süreç tamamen sorunsuz ilerlemiyor. ABD Başkanı Donald Trump, son haftalarda "küreselci" kuruluşlara karşı açık bir tutum sergiledi ve Amerikan şirketlerine müdahale ettiğini öne sürdüğü yapılaşmalara karşı uyarılarda bulundu. Geçen ay Trump'ın Anthropic ve OpenAI'dan İngiltere'deki test uzmanlarına yeni modellerini paylaşmamalarını istediği bildirildi. Buna karşın AISI, pazartesi günü yaptığı açıklamada en güncel modellere erişmeye ve bunları test etmeye devam ettiğini doğruladı.
Bu gelişmeler yaşanırken teknoloji dünyasından da yapay zekanın hızına frene basılması gerektiğine dair sesler yükseliyor. Anthropic'in CEO'su Dario Amodei ve OpenAI'ın CEO'su Sam Altman da yapay zeka ajanlarının kontrolden çıktığı çeşitli olayların ardından gelişim temposunun yavaşlatılması gerektiğini savunanlar arasında yer alıyor. Geçen ay Trump, OpenAI, Anthropic, Nvidia, AMD, SpaceX, Meta ve Google gibi şirketlerin liderlerini Beyaz Saray'da ağırladı; bu toplantıda katılımcılar, yapay zeka modellerinin güvenlik ve kapasitelerini değerlendirmek üzere bağımsız denetçilerle iş birliği yapacaklarını taahhüt eden "ahlaki bağlayıcılığı olan" bir belge imzaladı.
Smith bu adımı "iyi bir başlangıç" olarak değerlendirdi; ancak gerekli olan düzenlemenin çok gerisinde kaldığını da ekledi. "Sakin, belki sessiz ama kararlı bir şekilde konuşalım ve insanları bir araya getirmeye başlayalım" diyen Smith, hem Microsoft'un hem de İngiltere'nin bu süreçte üstlenebileceği role ilişkin umudunu dile getirdi.

Sıkça Sorulan Sorular​

Brad Smith, yapay zeka düzenlemesi için neden İngiltere'yi önerdi?​

Smith'e göre İngiltere, ABD'nin Brüksel'e baktığı gibi bakmadığı için Amerikalı şirketlerle daha yapıcı bir ilişki kurabilir. Ayrıca 2023'te kurulan İngiltere Yapay Zeka Güvenlik Enstitüsü, büyük modelleri piyasaya çıkmadan önce test etme konusunda uluslararası bir referans noktası haline gelmiştir.

Brad Smith'in gönüllü öz düzenlemeye itirazı nedir?​

Smith'e göre gönüllü düzenlemelere yalnızca sorumlu davranan şirketler uyar. Asıl sorun yaratan, sorumlu olmayan şirketlerdir ve bunları denetleyecek bağlayıcı bir mekanizma olmadıkça bu şirketleri kural çerçevesinde tutmak mümkün değildir.

İngiltere Yapay Zeka Güvenlik Enstitüsü'ne yönelik tehdit neydi?​

ABD Başkanı Trump, "küreselci" yapılanmalara karşı uyarılarda bulundu ve Anthropic ile OpenAI'dan İngiltere'deki test uzmanlarına yeni modellerini paylaşmamalarını istediği bildirildi. Ancak AISI, en güncel modellere erişiminin sürdüğünü doğruladı.

Brad Smith hangi somut yapay zeka güvenlik önlemlerini destekliyor?​

Smith; bir yapay zeka sisteminin başka bir yapay zeka ajanı tarafından ihlal edilmesi halinde ilgili kuruluşun yasal olarak bilgilendirilmesini, ürünlerin piyasaya çıkmadan önce bağımsız değerlendiricilerin onayından geçmesini ve kontrolün kaybedilmesi durumunda yapay zekayı yavaşlatacak ya da durduracak bir mekanizmanın oluşturulmasını desteklediğini belirtti.

Beyaz Saray'daki yapay zeka toplantısında ne kararlaştırıldı?​

Trump'ın ev sahipliğinde gerçekleştirilen toplantıya OpenAI, Anthropic, Nvidia, AMD, SpaceX, Meta ve Google'ın liderleri katıldı. Katılımcılar, yapay zeka modellerinin güvenlik ve kapasitelerini değerlendirmek üzere bağımsız denetçilerle iş birliği yapacaklarını taahhüt eden "ahlaki bağlayıcılığı olan" bir belge imzaladı. Smith bu adımı olumlu bulmakla birlikte gerçek bir düzenlemenin çok gerisinde kaldığını vurguladı.