Bernie Sanders'tan Federal Plaka Okuma Sistemlerine Yasak Teklifi

Ülke genelinde plaka tarayan kameralarıyla kamuoyunda tepkilere neden olan Flock sistemlerine karşı federal düzeyde yeni bir adım atıldı. Senatör Bernie Sanders, federal hükümetin otomatik plaka okuma sistemlerini kullanmasını yasaklamayı öngören Ban Flock Act adlı yasa tasarısını cuma günü sundu. Tasarı, adında Flock geçmesine rağmen metinde doğrudan bu şirketi hedef almıyor ve tüm otomatik plaka okuma sistemlerini kapsıyor.
Tasarı, federal kurumların otomatik plaka okuma sistemlerini kullanmasını ve yerel polis ile özel şirketler tarafından işletilen okuyucular aracılığıyla toplanan verilere erişmesini engellemeyi amaçlıyor. Teklif, yalnızca otomatik plaka okuma teknolojisine odaklanıyor ve özetinde de belirtildiği gibi tüm bu sistemleri kapsayacak şekilde hazırlandı.

Tasarı Federal Kurumlara Ne Yasaklıyor?​

Sunulan metne göre federal kurumların otomatik plaka okuma sistemlerini doğrudan kullanması yasaklanıyor. Yasak bununla sınırlı kalmıyor, federal kurumların yerel polis teşkilatları ve özel şirketler tarafından işletilen okuyucuların topladığı verilere erişmesi de engelleniyor.
Tasarının başlığı Flock'a atıf yapsa da metnin kendisi herhangi bir markayı isim olarak anmıyor. Düzenleme, marka ayrımı gözetmeksizin piyasadaki tüm otomatik plaka okuma sistemlerini kapsayacak şekilde kaleme alındı. Bu yönüyle teklif, yalnızca en büyük tedarikçiyi değil, benzer teknolojiyi kullanan tüm sistemleri hedef alıyor.
Tasarıda iki istisna öngörülüyor. Bunlardan ilki otoyol geçiş ücretlerinin toplanması amacıyla yapılan kullanımlar. İkincisi ise Kongre'nin gelecekte çıkaracağı yasalarla onay vereceği kullanımlar. Ancak bu ikinci istisna için de sıkı bir koşul bulunuyor. Kongre'nin onay vereceği herhangi bir kullanımın, verilerin en fazla 48 saat süreyle saklanmasını zorunlu kılması gerekiyor.

Eyalet ve Yerel Yönetimlere Mali Yaptırım Öngörülüyor​

Tasarı yasalaşması halinde eyalet ve yerel yönetimlerin uyumuna ilişkin mali sonuçlar da içeriyor. Kaynak metinde, çoğu yasa tasarısı gibi bu teklifin de yasalaşma ihtimalinin düşük olduğuna dikkat çekiliyor. Buna rağmen metin, yürürlüğe girmesi durumunda ilk mali yıldan itibaren uyum sağlamayan yönetimlerin federal hibeleri kaybedeceğini düzenliyor.
Teknolojiyi yasaklamayan eyalet ve yerel yönetimler, Adalet Bakanlığı ve İç Güvenlik Bakanlığı da dahil olmak üzere beş federal bakanlıktan sağlanan hibeleri alamayacak. Kesintinin, yasanın yürürlüğe girdiği tarihten sonraki ilk mali yılda başlaması öngörülüyor.
Denetim ve yaptırım mekanizması bununla sınırlı değil. Amerikalılar, federal hükümetin yasayı ihlal etmesi halinde dava açabilecek. Ayrıca eyalet başsavcılarına da yasayı uygulama yetkisi tanınıyor. Böylece hem bireysel hem de eyalet düzeyinde hukuki denetim yolu açık tutuluyor.

Flock'un Yaygınlığı ve Kamuoyu Tepkisi​

Sanders'a göre Flock, Amerika Birleşik Devletleri'ndeki en büyük otomatik plaka okuma tedarikçisi konumunda ve 120 binden fazla kameraya sahip. Şirketin şubat ayında yayımladığı bir blog yazısında, ağının her ay 20 milyardan fazla araç okuması işlediği bilgisi paylaşıldı.
Şirket, son dönemde artan toplumsal baskıyla karşı karşıya. Toplulukların ürünü protesto etmesi, kullanımını askıya alması ve giderek artan oranda sözleşmelerini iptal etmesi üzerine Flock kurallarını sıkılaştırdı. Bu baskı, şirketin veri saklama ve denetim politikalarında değişikliğe gitmesine yol açtı.

Şirketin Yeni Önlemleri ve İstismar Vakası​

Flock Üst Yöneticisi Garrett Langley, ağustos ayında yeni bir varsayılan veri saklama süresi açıkladı. Daha önce kameraların polis tarafından nasıl kullanılacağının yerel kurumların sorumluluğunda olduğunu söyleyen Langley, saklama süresini 30 günden 7 güne indirdiklerini duyurdu.
Bunun yanı sıra müşterilerin artık bir denetim aracı kullanması zorunlu hale getirildi. Bu araç, olağandışı aramaları tespit ettiğinde ilgili görevlileri inceleme tamamlanana kadar sistem dışında bırakıyor. Amaç, platformun kötüye kullanımını erken aşamada engellemek.
Kaynak metinde, Flock platformunun kötüye kullanımına ilişkin en dikkat çekici örneklerden biri olarak Milwaukee'deki bir vaka aktarılıyor. Eski bir Milwaukee polisi, o dönem birlikte olduğu kişi ve onun eski partnerini 179 kez aradığı gerekçesiyle görevi kötüye kullanmaktan suçunu kabul etti. Aramaların gerekçesi olarak "soruşturma" ifadesini yazdığı belirtildi.
Bu tür istismarların önüne geçmek için yatırımcı Jason Calacanis'in yakın tarihli bir podcast yayınında "çift anahtar" sistemi önerdiği aktarıldı. Bu sistemde bir aramanın onaylanması için iki kişinin onayı gerekiyor. Langley, bu fikrin "beyaz tahtada" olduğunu söyledi.
Tasarıya Temsilciler Meclisi üyesi Alexandria Ocasio-Cortez ve Senatör Jeff Merkley ortak sponsor olarak destek veriyor. Sanders Vermont, Ocasio-Cortez New York ve Merkley Oregon temsilcisi olarak tasarıda yer alıyor. Öte yandan Langley ile 13-15 Ekim tarihlerinde San Francisco şehir merkezinde düzenlenecek Disrupt etkinliğinde bir oturum yapılması planlanıyor.

Sıkça Sorulan Sorular​

Ban Flock Act neyi yasaklamayı öngörüyor?​

Tasarı, federal kurumların otomatik plaka okuma sistemlerini kullanmasını ve yerel polis ile özel şirketler tarafından işletilen okuyucuların topladığı verilere erişmesini yasaklamayı öngörüyor. Metin belirli bir markayı anmıyor ve tüm otomatik plaka okuma sistemlerini kapsıyor.

Tasarıda hangi istisnalar bulunuyor?​

Kaynak metne göre yalnızca iki istisna var. Biri otoyol geçiş ücreti toplama amacıyla yapılan kullanımlar, diğeri ise Kongre'nin gelecekte çıkaracağı ve verilerin en fazla 48 saat saklanmasını şart koşan yasalarla onay vereceği kullanımlar.

Eyalet ve yerel yönetimler tasarıya uymazsa ne olacak?​

Tasarı yasalaşırsa, yürürlüğe girdiği tarihten sonraki ilk mali yıldan itibaren teknolojiyi yasaklamayan eyalet ve yerel yönetimler, Adalet Bakanlığı ve İç Güvenlik Bakanlığı da dahil beş federal bakanlıktan sağlanan hibeleri kaybedecek.

Flock sistemi ne kadar yaygın?​

Sanders'a göre Flock, ABD'deki en büyük otomatik plaka okuma tedarikçisi ve 120 binden fazla kameraya sahip. Şirketin şubat ayındaki blog yazısına göre ağı her ay 20 milyardan fazla araç okuması işliyor.

Tasarıya kimler destek veriyor ve Flock hangi önlemleri aldı?​

Tasarıya Temsilciler Meclisi üyesi Alexandria Ocasio-Cortez ve Senatör Jeff Merkley ortak sponsor olarak destek veriyor. Flock ise ağustos ayında varsayılan veri saklama süresini 30 günden 7 güne indirdi ve olağandışı aramalarda görevlileri inceleme bitene kadar kilitleyen bir denetim aracını zorunlu hale getirdi.